Wie groot wil worden moet kwetsbaar durven zijn Wie groot wil worden moet kwetsbaar durven zijn

door pastor Ellen-Maria Spijkerman
Preek bij Hebreeën 4, 14-16 en Marcus 10, 35-45 op zondag 27 oktober 2013

Groot willen zijn en tegelijkertijd dienstbaar aan anderen zijn, dat lijkt in complete tegenstelling te zijn met elkaar.
Want zo gedragen de groten zich toch niet? 
Groot worden gebeurd maar al te vaak over der ruggen van de kleingemaakten.
Groot willen worden heeft maar al te vaak te maken met  macht uitoefenen over anderen.
Groot worden schept maar al te vaak juist veel afstand.
Want als ik me groot wil voelen dan moet jij klein gemaakt worden.
Groot zijn betekent eer en het voor het zeggen willen hebben.
Dat was vroeger zo en dat is ook nu nog steeds het geval.
Wat dat aan gaat is het al niet veel anders bij de leerlingen van Jezus.

Johannes en Jakobus komen naar Jezus toe met de mededeling: “Meester, wij willen dat U voor ons doet wat wij van u vragen”.
En wat willen ze dan?
Ze willen hoger op komen, en hun plaats veilig stellen voor later.
Ze willen als het ware een levensverzekering met een hoge uitkering afsluiten als een appeltje voor de dorst voor later.
Daarom willen ze dat Jezus het maar even voor hen gaat regelen: “Geef dat in uw glorie één van ons aan uw rechterhand komt te zitten en één aan Uw linkerhand”.
Zo, dan zijn in ieder geval de beste plaatsen veilig gesteld.
Daar hoeven ze zich dan dus geen zorgen meer over te maken!
En ze komen er nog rond voor uit ook!
Wat dat betreft kan deze leerlingen niet verweten worden dat ze zich in het geniep, met de ellebogen werkend, omhoog proberen te komen op de maatschappelijke of kerkelijke ladder.

Wat is dat toch, die hang in mensen om de belangrijkste te willen zijn.
Om de ereplaats te bekleden, om macht te kunnen uitoefenen.
Het lijkt wel alsof alles in de wereld daar om draait.
De arbeiders laten van zich horen, omdat ze bang zijn, dat juist zij, als de kleine mens, het onderspit zullen moeten delven.
De hogere banen en de hogere lonen, die zullen het wel weer winnen.
De top stelt de eigen positie wel veilig.
De top maakt zichzelf groot, maar de werkers op de werkvloer zijn bang hun baan te verliezen, zodat hun bestaan en hun toekomst aan de onzekerheid is overgeleverd.
En in de katholieke kerk waar ik toe behoor is het al niet veel anders.
De top wordt gevormd door de mannen met de macht.
Zij bepalen wat er gebeurt.
Dat daar mensen aan worden opgeofferd, dat de macht het lijkt te winnen van de dienstbaarheid en de solidariteit, daar schijnt men geen boodschap aan te hebben.

Om groot te zijn en ook nog dienstbaar: het lijkt een godsonmogelijke opdracht!
Maar godsonmogelijk is het nu juist niet!
Het is juist Gods droom dat dit wél waar zou zijn.
En dat heeft Jezus zijn leerlingen en ook ons nu juist voorgeleefd.
De wereld die Jezus heeft voorgeleefd is de wereld omgekeerd.
Groot worden doe je níet door je over de ruggen van anderen aan te sluiten bij de top, om je positie veilig te stellen, en onaantastbaar te worden.
Werkelijke grootheid ligt juist in het kwetsbaar zijn.
Paulus had dat goed begrepen, zoals we gelezen hebben in de brief aan de Hebreeën.
Hoewel Jezus een Godmens is, en daardoor ver van ons lijkt af te staan, is Hij ook de mens die midden onder ons staat.
Hij heeft de pijn van het klein gemaakt worden, het aan de rand van het leven geplaatst worden, het uitschreeuwen van de machteloosheid en de angst, ten diepste zelf ervaren.
Jezus vraagt dan ook aan deze leerlingen, of ze wel in staat zijn om de beker van het leven, met alle pijn en kleinheid die daar bij hoort, of ze díe wel tot op de bodem leeg kunnen drinken.
En zonder dat ze de reikwijdte van deze vraag kunnen overzien, geven ze direct het antwoord: “Ja, natuurlijk, dat kunnen wij”.
En Jezus geeft ze in zijn antwoord al vast een kijkje in de toekomst, en voorspelt ze dat ze met  pijn en met lijden te maken zullen krijgen, maar of ze dat nu al begrijpen???

De andere leerlingen beginnen kwaad te worden, want misschien hopen zij ook wel op de beste plaatsen.
Voor wat, hoort wat!
Als je je hele leven in dienst hebt gesteld van het levenswerk van Jezus, dan mag je toch wel iets verwachten!?
Of niet dan?
En Jezus die aan den lijve heeft ondervonden waar mensen die de macht hebben toe in staat zijn, zegt dan: “Jullie zullen de wereld voor elkaar moeten omkeren”.
“Je kunt alleen maar groot zijn, als je ook dienstbaar kunt zijn, als je je naaste kwetsbaar nabij kunt zijn, en daar geen misbruik van maakt”
Betekent dat dan dat christenen helemaal geen macht zouden mogen hebben?
Dat de kleingemaakten niet in verzet zouden moeten komen?
Dat de aan de kant geschovenen zich niet in zouden moeten zetten voor vrijheid en gelijkwaardigheid?
Dat betekent het dus niet!
Maar het betekent wél, dat het dóel van die macht, anders gebruikt en ingezet moet worden.
Níet om mensen klein te maken, over hen te heersen, en je te verrijken ten koste van anderen.
Níet om mensen de mond te snoeren en zo je eigen haan koning te laten kraaien.
Maar wél om die macht te gebruiken om hele níeuwe verhoudingen tot stand te brengen.
Om leven te scheppen zodat de kleinen, de machtelozen en de minsten een stem krijgen, en dat er naar hen gelúisterd wordt.

Dat klinkt allemaal heel mooi, maar wat zouden wij daar mee kunnen in onze eigen situatie?
Misschien voelt u zich op dit moment wel heel klein.
Misschien is uw wereld is wel niet veel groter dan uw eigen huis, uw tuin, en de weg naar de kerk.
En misschien voelt u zich wel óvergeleverd aan hen die zorg voor u moeten dragen.
Dan staat daar die zin: wie onder u groot wil worden moet dienstbaar zijn aan anderen.
Dat kan toch helemaal niet?
Ik ben toch afhankelijk van de diensten van anderen?
Ja en nee!
Ook al heb je een ziekte of een handicap, hoe ernstig ook, je bent veel méér dan je lichaam.
Je bent zelf de ziekte níet geworden!
Ook met een ziekte of een handicap blijf u de mens met eigen kwaliteiten en gaven, bent u een mens van wie wordt gehouden.
Niet om wat u kunt of doet, maar om wie u bént.
U kunt groots worden in de worsteling om het bestaan, zónder er aan ten gronde te gaan.
U bent het meer dan waard dat er naar u geluisterd wordt, u bent een mens die respect afdwingt.
Alle personen die zorgend met u verbonden zijn, staan niet boven u, maar links en rechts náást u.
Door hun zorg en aandacht, hun bewogenheid en openheid, bent u niet kleiner en minderwaardig, maar groot in gelijkwaardigheid.
Werkelijke grootheid en macht, ligt in het echt een naaste zijn, iemands linker en rechterkant veilig stellen.
In alle kwetsbaarheid de tranen en de machteloosheid delen.
De vragen niet uit de weg gaan, ook al weet je absoluut het antwoord niet.
De naam van God voor die ander vóelbaar maken in het: ik-zal-er-zijn-voor-jou.
Samen met jou zal ik het gevecht aan gaan om ieder straaltje leven op de achteruitgang te bevechten.
Werkelijk groot zijn, betekent dat je niet alles zélf hoeft te kunnen, niet alles alléén hoeft te doen.
Werkelijk groot kunnen worden betekent:
kwetsbaar zijn, en hulp durven vragen, wanneer je de problemen van je leven zelf niet meer kunt bemeesteren.

Wanneer wij geloven in de wereld omgekeerd, dan sluiten we de ogen nooit voor de signalen die een ander uitzendt.
Dan voelen we ons niet te goed om op onze schreden terug te keren, en plaats te nemen aan de rechter of de linkerkant van iemand.
Zélfs in het delen van de stilte, de woede, de vertwijfeling en de radeloosheid.
Want niet op de top van de macht, waar gehéérst wordt over de ander is God te vinden, maar in de echte luisterende nabijheid.
In het delen van het niet-weten:
Waar je jezelf uit handen durft te geven en je durft toe te vertrouwen aan het onbekende.
Dán kan er nieuw leven ontstaan.
Geboren uit de chaos.
Dan geldt niet meer dat de één iets te zeggen heeft óver de ander.
Dan hebben we elkaar werkelijk iets te zéggen!
Iets dat voelbaar wordt door zachte handen….
Gehoord wordt met het hart….
Leesbaar in de ogen die niet alleen kijken, maar ook kunnen zien!
Wie we ook zijn en hoe we ons ook voelen, we kunnen
groot wórden en groots zíjn, wanneer we elkaar vrij maken om het leven wat er ís te leven, tegen alles in!
Dan worden we mensen die het grootste wonder zien in het allerkleinste. 
AMEN.

terug
 
 
Hanneke Kievit wint Heel Deil bakt
op 10 november 2018, lees verder onder Wie zijn wij-Kerkbeheer.
 
Vanuit de kerkenraad
Een bericht aan het begin van het nieuwe seizoen: Wie zijn wij-Kerkenraad.
 
Stichting Wijdekerk

LHBT’ers zijn bij ons gewenst in de kerk, Lees verder onder Wie zijn wij-Bovenplaatselijke organisaties.
 
 
In onze dorpen
Samen doen in Enspijk en DOP (Dorpsontmoetingspunt) in Deil en Soos 60+
  meer
 
Jaarmarkt Deil
Jaarmarkt Deil groot succes en blijft voorlopig bij de scheepswerf. Lees verder Wie zijn wij-Kerkbeheer
 
 
Geslaagde dorpsmarkt Enspijk
Lees verder: Wie zijn wij-Kerkbeheer.
 
Moldavië 2018
POZM-POZA: terugblik op de reis tijdens de dienst van 18 november (Jeugd-Specials)
 
Talenten gezocht!
De kerkenraad is naarstig op zoek naar talenten.
Er zijn een aantal vacatures ontstaan  binnen onze gemeente, in de kerkenraad, maar ook daarbuiten, zoals een ouderling en iemand die het paasontbijt coördineert.
  meer
 
Behoefte aan een gesprek?
We willen een (t)huis bieden. Dat betekent ook: omzien naar elkaar, openstaan voor elkaar, elkaar opzoeken. Lees verder onder Wie zijn wij?-Pastoraat of stuur een mail naar
 
 
Trouwen?
Zijn er trouwplannen? Denk ook op tijd aan kerkgebouw en dominee.
  meer
 
Dopen?
Een kindje geboren? Laat het ons weten, zeker als je het kindje wilt laten dopen.
  meer
 
Privacy
Voor de Privacyverklaring van de Protetstantse Gemeente Deil - Enspijk: privacyverklaring
 
ANBI
Bekijk de ANBI gegevens van onze diaconie (goedgekeurd tijdens de kerkenraadsvergadering van 7 juni 2018)
Bekijk de ANBI gegevens van onze gemeente (goedgekeurd tijdens de kerkenraadsvergadering van 1 juni 2017)
 
 
Protestantsekerk.net is een samenwerking tussen de dienstenorganisatie van de Protestantse Kerk in Nederland en Human Content Mediaproducties B.V.